Εκκλησία – Θρησκευτικές Εκδηλώσεις

Εκατοντάδες πιστοί συμμετείχαν και φέτος στην αναβίωση του πατροπαράδοτου εθίμου των Θεοφανίων με τα πορτοκάλια, στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Ασβεστοχωρίου.

Η ιδιαιτερότητά του έγκειται κυρίως στο στολισμό ενός τραπεζιού, που τοποθετείται στο κέντρο του ιερού ναού Αγίου Γεωργίου, από την παραμονή των Θεοφανίων με μεγάλα κλαδιά κυπαρισσιού και πορτοκάλια, με τα οποία σχηματίζεται ένας σταυρός. Το κυπαρίσσι συμβολίζει την αιωνιότητα και το πορτοκάλι την υγεία.

Για μία ακόμη χρονιά δημιουργήθηκε το αδιαχώρητο μέσα στο ναό κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας και στο προαύλιό του κατά την τελετή αγιασμού των υδάτων.

Δεκάδες ήταν τα παιδιά και οι νέοι που παρακολούθησαν τη Λειτουργία κρατώντας τα μεγάλα κεριά στα οποία ήταν περασμένα δύο πορτοκάλια και ένα μήλο (λεπτομέρειες στο άρθρο της 4ης Ιανουαρίου http://www.asvestohori.gr/?p=5714).

Πολλοί ήταν εκείνοι, μικροί και μεγάλοι, που κατά τη διάρκεια της τελετής αγιασμού των υδάτων άφησαν να πετάξουν περιστέρια.
Ακολούθησε περιφορά της εικόνας της Βάπτισης του Κυρίου στους κεντρικούς δρόμους του Ασβεστοχωρίου και προσκύνησή της στο τέλος από τους πιστούς που συμμετείχαν σ’ αυτή.

Σε όλο το εκκλησίασμα προσφέρθηκε από επιτρόπους του ναού, από ένα πορτοκάλι στο πάνω μέρος του οποίου υπήρχε μπηγμένο ένα κλωνάρι κυπαρισσιού, το οποίο συμβολίζει την μπομπονιέρα για τη βάπτιση του Χριστού.

Νίκος Γιώτης

Αναβιώνει την Τετάρτη στο Ασβεστοχώρι, το μοναδικό στην Ελλάδα, πατροπαράδοτο έθιμο των Φώτων με τα πορτοκάλια

Η ιδιαιτερότητά του έγκειται κυρίως στο στολισμό ενός τραπεζιού, που τοποθετείται στο κέντρο του ιερού ναού Αγίου Γεωργίου, από την παραμονή των Θεοφανίων με μεγάλα κλαδιά κυπαρισσιού και πορτοκάλια, με τα οποία σχηματίζεται ένας σταυρός.

Κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας το πλαισιώνουν παιδιά με αναμμένα μεγάλα κεριά, στα οποία είναι περασμένα δυο πορτοκάλια, κι ένα μήλο και ανάμεσά τους αποξηραμένα σύκα, δεμένα με μια κόκκινη κλωστή. Πάνω στα μήλα και στα πορτοκάλια υπάρχει ξάφι. Στην κόκκινη κλωστή δένονται δεκάρες, ενώ παλιότερα δένονταν φλουριά.

Τα στολισμένα αυτά κεριά τα ετοιμάζουν και τα προσφέρουν στα βαφτιστήρια τους οι νονές και οι νονοί την παραμονή ή την προπαραμονή των Φώτων. Σε περίπτωση που οι νονοί δεν είναι από το Ασβεστοχώρι, τα ετοιμάζουν οι γονείς ή άλλοι συγγενείς των παιδιών προκειμένου να διατηρηθεί το έθιμο. Το ευχάριστο είναι, ότι τα τελευταία χρόνια βλέπουμε παιδιά που δεν κατάγονται, ούτε αυτά ούτε οι νονοί τους από το Ασβεστοχώρι, αλλά είναι νέοι κάτοικοι, με τα ιδιαίτερα αυτά κεριά στα χέρια, κι αυτό κατά την άποψή μας αποτελεί ένα ελπιδοφόρο μήνυμα πως το έθιμο θα διατηρηθεί και κατά τα επόμενα χρόνια ή δεκαετίες. Γιατί η διατήρηση των παραδόσεων θεωρείται, ίσως, απαραίτητη στη δύσκολη αυτή περίοδο, της παγκοσμιοποίησης και της ισοπέδωσης των αξιών, που ζούμε.

Παλιότερα, εκτός από τα παιδιά και η κάθε αρραβωνιασμένη κοπέλα κρατούσε λαμπάδα, χωρίς φρούτα, στολισμένη με κόκκινη κορδέλα και φλουρί που της έστελνε την παραμονή η πεθερά. Όταν παντρεύονταν, τον πρώτο χρόνο, ανάλογο κερί της έστελνε η κουμπάρα της.

Μετά το πέρας της Θείας Λειτουργίας προσφέρεται στο εκκλησίασμα ένα πορτοκάλι με ένα μικρό κλαδάκι κυπαρισσιού μπηγμένο στο πάνω μέρος του, το οποίο οι πιστοί τοποθετούν στο εικονοστάσι του σπιτιού τους.

Τα πορτοκάλια για το στολισμό της εκκλησίας και αυτά που προσφέρονται είναι δωρεές κάποιων πιστών. Αυτά που προσφέρονται στο τέλος, συμβολίζουν την μπομπονιέρα για τη βάπτιση του Χριστού.

Προέρχεται από τους Αγίους Τόπους

Σύμφωνα με την παράδοση το έθιμο αυτό το έφεραν πριν από δύο περίπου αιώνες ξενιτεμένοι ασβεστοποιοί από τους Αγίους Τόπους, όπου είχαν μεταβεί για δουλειά (κατασκευή και λειτουργία ασβεστοκάμινων).

Παλιότερα, μέχρι το 1968, η τελετή του αγιασμού των υδάτων στο Ασβεστοχώρι, γίνονταν στην πλατεία “Μπαχτσέ”, η οποία ήταν η μεγαλύτερη του χωριού (εκεί όπου βρίσκονται σήμερα οι πολυκατοικίες). Από την εκκλησία μετέβαιναν οι πιστοί με εικόνες και εξαπτέρυγα στη συγκεκριμένη πλατεία, όπου είχε στηθεί ένα ξύλινο βαρέλι και σ΄ αυτό γίνονταν ο αγιασμός των υδάτων. Το βαρέλι το γέμιζαν οι ανύπαντρες κοπέλες για να έχουν, όπως έλεγαν, “καλό τυχερό”. Τη νύχτα της παραμονής γίνονταν ένα πραγματικό πανηγύρι, το οποίο οι νέοι και οι νέες περίμεναν όλο το χρόνο και διασκέδαζαν ποικιλοτρόπως. Την ώρα που οι κοπέλες γέμιζαν από τις γειτονικές δημόσιες βρύσες το βαρέλι νερό με γκιούμια, οι νέοι… έκλεβαν πουρνάρια από τις αυλές γειτονικών σπιτιών και άναβαν φωτιές γύρω από τις οποίες, όλοι και όλες μαζί, χόρευαν και τραγουδούσαν. Πολλές φορές κάποιοι νεαροί στο πλαίσιο της διασκέδασης, άδειαζαν το βαρέλι οπότε τα κορίτσια αναγκάζονταν να το ξαναγεμίσουν, χωρίς όμως να δυσανασχετούν γιατί η ατμόσφαιρα ήταν γιορτινή.

Από τo 1969, η τελετή του αγιασμού των υδάτων γινόταν στην πλατεία έξω από την εκκλησία, μπροστά στο καμπαναριό, από όπου είναι και η φωτογραφία, ενώ τα τελευταία χρόνια γίνεται στον προαύλιο χώρο της.

Μετά το τέλος της τελετής ακολουθεί περιφορά της εικόνας της Βάπτισης του Κυρίου στους κεντρικούς δρόμους του Ασβεστοχωρίου (ανεξαρτήτως καιρικών συνθηκών) και προσκύνησή της στο προαύλιο της εκκλησίας, από τους πιστούς που συμμετείχαν σ’ αυτήν.

                                                                                                              Νίκος Γιώτης

Ο π. Βασίλειος ενώ ταξινομεί φάρμακα που προσφέρθηκαν στο Κοινωνικό Φαρμακείο

Συμπληρώθηκαν δύο χρόνια λειτουργίας του Κοινωνικού Φαρμακείου του Ιερού Ναού Αγίου Γεωργίου Ασβεστοχωρίου. Δύο χρόνια προσφοράς στους συνανθρώπους μας, ανεξαρτήτου εθνικότητας.

Κατά το διάστημα αυτό εκατοντάδες ήταν οι συνδημότες μας και μη που προσέφυγαν σ’ αυτό προκειμένου να καλύψουν κάποια ανάγκη τους σε φάρμακα.

Η μέχρι τώρα δράση του δείχνει πως, στην εποχή της οικονομικής κρίσης, το Κοινωνικό Φαρμακείο Ασβεστοχωρίου (πίσω από το ΚΑΠΗ), επιτελεί ένα σημαντικότατο Κοινωνικό Λειτούργημα, καλύπτοντας με τον καλύτερο τρόπο ένα μεγάλο κενό της Πολιτείας, όσον αφορά στους ανασφάλιστους και άπορους συμπολίτες μας.

Πρωτεργάτης της δημιουργίας του και υπεύθυνος λειτουργίας του είναι ο επί 42 χρόνια εφημέριος του Ιερού Ναού Αγίου Γεωργίου Ασβεστοχωρίου π. Βασίλειος Εξουζίδης ο οποίος μίλησε για το Κοινωνικό Φαρμακείο στο ράδιο “Πρακτορείο 104,9 FM”.

Ερωτηθείς πώς γεννήθηκε η ιδέα δημιουργίας του ο πατέρας Βασίλειος απάντησε: “Ήταν Μάιος του 2013 όταν κάποιος οικογενειάρχης φίλος εν Χριστώ, μου είπε τον πόνο του, ότι η πίεσή του ανεβαίνει πολύ και ότι τον ανησυχεί. Του είπα να πάει σε κάποιο φαρμακείο και να μετρηθεί κι εγώ πήγα αμέσως στο νοσοκομείο “Παπανικολάου” σε κάποιον παθολόγο ιατρό και του ζήτησα να τον δεχθεί για γενικές εξετάσεις. Ο ιατρός μου είπε ‘‘την προσεχή Δευτέρα να έρθετε στις 11 π.μ.’‘ Δεν προλάβαμε να πάμε και ο φίλος μου έκανε μπαλονάκι στην καρδιά, διότι αντί να παίρνει κάθε μέρα τα χάπια της καρδιάς και άλλων παθήσεων, τα έπαιρνε ανά τέσσερις ημέρες με αποτέλεσμα η καρδιά του να επιβαρυνθεί. Και τότε είπα: ‘Όχι! Πρέπει να κάνω Κοινωνικό Φαρμακείο και να προσφέρω δωρεάν φάρμακα σε όλους που έχουν ανάγκη, χωρίς καμία διάκριση. Επέλεξα, λοιπόν, πέντε συνεργάτες, οι οποίοι είχαν και έχουν κι αυτοί αγάπη προς τον πονεμένο συνάνθρωπο, τον ανήμπορο άνθρωπο. Τον Στέλιο Τσιπουρίδη, τον Γεώργιο Μαρουλά, τον Γεώργιο Μίλκα, τον Λεωνίδα Κοζυράκη και τον Γεώργιο Βασιλειάδη, τους οποίους ευχαριστώ πολύ για την αγάπη τους και τη θυσία τους και ξεκινήσαμε…”

Απαντώντας σε άλλη ερώτηση από πού εφοδιάζεται το Κοινωνικό Φαρμακείο τα φάρμακα ο π. Βασίλειος είπε “κυρίως από τα τέσσερα φαρμακεία του Aσβεστοχωρίου και από άλλα των Πεύκων (Ρετζικίου), του Πανοράματος, της Πυλαίας, της Εξοχής, στα οποία αφού τα πηγαίνουν οι πελάτες τους, εν συνεχεία μας τα προσφέρουν”. Πρόσθεσε δε ότι έκαναν δύο ενημερώσεις, στα Δημοτικά σχολεία και στο Γυμνάσιο και το Λύκειο Ασβεστοχωρίου. “Οι διευθυντές και οι σύλλογοι εκπαιδευτικών Δημοτικών και Γυμνασίου – Λυκείου μας υποδέχθηκαν με πολύ αγάπη και ενδιαφέρον και μίλησα στα αντίστοιχα σχολεία για την δραστηριότητά μας και επί μία εβδομάδα συγκέντρωναν φάρμακα σε κούτες. Είμαι βέβαιος ότι δεν έμειναν φάρμακα στα σπίτια, σχεδόν όλα μας τα έφεραν. Εννοείται βέβαια, εκείνα που δεν τα χρησιμοποιούσαν και κυρίως δεν είχαν λήξει”.

Σε ερώτηση αν το Κοινωνικό Φαρμακείο αγοράζει φάρμακα, είπε: “Ναι, αγοράζουμε. Βέβαια, μπορεί να έχουμε πάνω από 1600 είδη φαρμάκων και μάλιστα στο κάθε είδος φαρμάκου έχουμε από 1 έως και 10 κουτιά, όμως ορισμένα λείπουν, διότι τα προσφέραμε σε συνανθρώπους μας και πρέπει να αγοράζουμε. Γι’ αυτό ευχαριστούμε το ραδιόφωνό σας που μας δίδει την ευκαιρία να μιλήσουμε και να προβάλουμε το κοινωνικό μας έργο και να ακούσουν πολλοί και να μας βοηθήσουν, για να συμπληρώσουμε τα κενά στην ποσότητα των φαρμάκων. Είπα προηγουμένως αγοράζουμε. Ναι, αγοράζουμε. Μας δίνουν και χρήματα κι εμείς αντί απόδειξης στέλνουμε ένα ευχαριστήριο με υπογραφές τη δική μου και των πολύ αγαπημένων μου συνεργατών. Στο ευχαριστήριο υπάρχουν τα εξής σημαντικά λόγια από την Αγία Γραφή: <<Οφείλομεν ημείς οι δυνατοί τα ασθενήματα των αδυνάτων βαστάζειν>>(Ρωμ. 15,1) και <<Παραμυθείσθε τους ολιγοψύχους αντέχεσθε των ασθενών. Μακροθυμείτε προς πάντας>>(Α’ Θεσ. 5,14).

Ο π. Βασίλειος Εξουζίδης με τον ιατρό Γιάννη Κορατζή

Στη συνέχεια έκανε γνωστό πως από το καλοκαίρι λειτουργεί σε ιδιαίτερο χώρο εντός του Κοινωνικού Φαρμακείου και Κοινωνικό Ιατρείο. Κάθε Πέμπτη ο Ασβεστοχωρίτης ιατρός Γιάννης Κορατζής εξετάζει δωρεάν όσους ασθενείς τον επισκέπτονται στο συγκεκριμένο χώρο, δίδοντας και ιατρικές συμβουλές και φάρμακα, ενώ είναι στη διάθεσή τους και οποιοδήποτε άλλο πρωινό της εβδομάδας (κατά τις εργάσιμες μέρες), οι ασθενείς το ζητήσουν επικοινωνώντας με το Κοινωνικό Ιατρείο – Φαρμακείο στο τηλέφωνο στο 2310.357101.

Ο π. Βασίλειος Εξουζίδης αφού ευχαρίστησε τον μητροπολίτη Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως κ. Βαρνάβα για την ευλογία του, καθώς και τις δημοτικές αρχές του Δήμου Πυλαίας – Χορτιάτη για τη βοήθεια που παρέχουν, παρακάλεσε τους πολίτες να προσφέρουν φάρμακα (που δεν έχουν λήξει) για να συνεχιστεί το έργο του Κοινωνικού Φαρμακείου.

Για έκτακτες περιπτώσεις ο π. Βασίλειος προτρέπει όσους χρήζουν βοήθειας να μη διστάζουν να τηλεφωνούν στο προσωπικό του τηλέφωνο: 6978650018.

Νίκος Γιώτης

Όπως κάθε χρόνο, στις 7.30 το απόγευμα της Κυριακής 26 Ιουλίου, θα τελεσθεί εσπερινός μετά αρτοκλασίας στο εξωκλήσι του Αγίου Παντελεήμονα, στα ερείπια – απομεινάρια του βυζαντινού μοναστηριού, στην περιοχή του Σέιχ Σου όπου βρίσκεται το κτήμα της οικογένειας Πασχάλη.

Τον εσπερινό θα τελέσει και φέτος ο π. Βασίλειος Εξουζίδης.

Σε αντίθεση με τις προηγούμενες δεκαετίες, οπότε μετέβαιναν στο εξωκλήσι εκατοντάδες πιστοί, από τους οποίους οι περισσότεροι πεζοί, τα τελευταία χρόνια σχεδόν όλοι μεταβαίνουν με αυτοκίνητα, αφού οι περισσότεροι πλέον δεν γνωρίζουν το μονοπάτι, το οποίο ακολουθώντας οι γονείς τους, το επισκέπτονταν.

Σύμφωνα με δηλώσεις ηλικιωμένων Ασβεστοχωριτών στην Ηλεκτρονική Εφημερίδα testasv.local, παλιότερα την παραμονή ή ανήμερα της γιορτής έπαιρναν τις λειτουργιές τους και νερό για το δρόμο και πήγαιναν να προσκυνήσουν τη χάρη του Αγίου. Πίσω από το εξωκλήσι της Αγίας Παρασκευής “έπιαναν” το μονοπάτι που οδηγούσε στον Άγιο Παντελεήμονα.

Τα ερείπια – απομεινάρια του βυζαντινού μοναστηριού, ανακάλυψε ο αείμνηστος συντοπίτης μας, Στέργιος Πασχάλης, ο οποίος σκάβοντας το αμπέλι του το 1949, διαπίστωσε με δέος πως άνοιξε ξαφνικά μία βαθιά τρύπα. Αρχικά έριξε μερικές πέτρες ώστε να διαπιστώσει το βάθος της και στη συνέχεια ειδοποίησε τις αρμόδιες υπηρεσίες προκειμένου να αποφανθούν τι ακριβώς ήταν.

Στιγμιότυπο από παλαιότερο Εσπερινό

Από την αρχή, όπως έλεγε, υποψιάστηκε ότι μπορεί να ήταν τα ερείπια ενός βυζαντινού μοναστηριού που άκουγε από τον παππού του ότι υπήρχε στην περιοχή, και τελικά δεν διαψεύσθηκε, αφού οι αρχαιολόγοι της 9ης Εφορείας Βυζαντινών Αρχαιοτήτων που ανέλαβαν την ανασκαφή κατέληξαν σ’ αυτό το συμπέρασμα. Βρήκαν δε και μία τοιχογραφία την οποία πήραν, προκειμένου, μάλλον, να τη συντηρήσουν και να τη διασώσουν.

 Νίκος Γιώτης