Επίκαιρα θέματα

Εκδήλωση μνήμης στο Ασβεστοχώρι για τους 19 εκτελεσθέντες τον Ιούλιο του 1944

Εκδήλωση μνήμης πραγματοποιήθηκε στο Ασβεστοχώρι για τους 19 εκτελεσθέντες από τα στρατεύματα Κατοχής, στις 20 και 26 Ιουλίου 1944.
Στον τόπο της εκτέλεσης έγινε επιμνημόσυνη δέηση υπέρ των ψυχών των εκτελεσθέντων, προσκλητήριο νεκρών, κατάθεση στεφάνων, τήρηση ενός λεπτού σιγής και ανάκρουση του εθνικού ύμνου.
Στην εκδήλωση παρέστησαν -μεταξύ άλλων- η βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, Δώρα Αυγέρη,  ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Ελληνικής Λύσης, Κωνσταντίνος Χήτας, η ανεξάρτητη βουλευτής Κωνσταντίνα Αδάμου, ο αντιπεριφερειάρχης Υποδομών και Δικτύων Κ. Μακεδονίας, Πάρις Μπίλλιας, ο αναπληρωτής πρόξενος της Γερμανίας στη Θεσσαλονίκη Κάρστεν Μύλλερ, ο αστυνομικός διευθυντής, Αθανάσιος Λαμπρόπουλος, ο διοικητής πυροσβεστικών υπηρεσιών Νομού Θεσσαλονίκης, Κωσταντίνος Δαδούδης, ο δήμαρχος Νεάπολης – Συκεών, Σίμος Δανιηλίδης.
Τον δήμο Πυλαίας – Χορτιάτη, στον οποίο ανήκει διοικητικά το Ασβεστοχώρι, εκπροσώπησαν ο πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου, Μιχάλης Γεράνης και η αντιδήμαρχος Πολιτισμού, Αθλητισμού και Νεολαίας, Βίκυ Κανέλλου.
Στεφάνια κατέθεσαν εκτός των προαναφερθέντων, οι επικεφαλής των δημοτικών παρατάξεων, “Σύγχρονος Δήμος”, Έλενα Ρουσάκη  και “Δημιουργική Αλλαγή”, Κωνσταντίνος Καρπούζης, η διευθύντρια του Γενικού Νοσοκομείου “Γεώργιος Παπανικολάου”, Χριστίνα Τσαγκαρή, η πρόεδρος της Φιλοπτώχου Αδελφότητος Κυριών Ασβεστοχωρίου, Ζωή Μπάγκου, η πρόεδρος του Πολιτιστικού Συλλόγου Γυναικών Ασβεστοχωρίου Ιωάννα Τσικαράκα και η πρόεδρος της Κίνησης Επικοινωνίας Πολιτών Φιλύρου, Ολυμπία Δημαράτου.
                                                          Νίκος Γιώτης
Καταχωρήθηκε επίσης σε Επέτειοι - Εκδηλώσεις Μνήμης | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Εκδήλωση μνήμης στο Ασβεστοχώρι για τους 19 εκτελεσθέντες τον Ιούλιο του 1944

Ο Ασβεστοχωρίτης, Τάσος Τούσης, πρώτος νεκρός του Μάη του ‘36

Η Κατίνα Τούση μοιρολογεί το γιο της

Την 9η Μαΐου, κάθε χρόνου, δηλαδή σαν σήμερα, το Ασβεστοχώρι τιμάει ή μάλλον θα έπρεπε να τιμάει, γιατί τα τελευταία χρόνια δε βλέπουμε να συμβαίνει κάτι τέτοιο, ένα παιδί του, το οποίο το 1936 έπεσε νεκρό κατά τη διάρκεια εργατικής διαδήλωσης. Μόνο που δεν ήταν απλά ένας από τους πολλούς νεκρούς που έδωσαν τη ζωή τους για τα δικαιώματα των εργατών, αλλά έμεινε γνωστός, ως ο πρώτος νεκρός του Μάη του ’36. Το Μάιο του ‘36, λίγους μήνες πριν τη δικτατορία του Ιωάννη Μεταξά, με διορισμένο όμως πρωθυπουργό τον μετέπειτα δικτάτορα, από τον βασιλιά Γεώργιο, άρχισε η μεγάλη απεργία των καπνεργατών. Στις 9 Μαΐου οι αστυνομικές αρχές της Θεσσαλονίκης απαγόρευσαν στην πορεία των εργατών να πλησιάσει στο κτίριο διοίκησης της πόλης, με αποτέλεσμα να ξεκινήσουν σοβαρά επεισόδια. Ο 25χρονος Ασβεστοχωρίτης αυτοκινητιστής, Τάσος Τούσης, έπεσε νεκρός, από πυρά αστυνομικών. Ήταν το πρώτο θύμα στα γεγονότα του Μάη του ‘36. Οι απεργοί αμέσως ξήλωσαν μία πόρτα και τοποθέτησαν πάνω της τη σορό του νεκρού. Όπως είναι γνωστό η φωτογραφία με το μοιρολόι της μάνας του νεκρού διαδηλωτή, Κατίνας Τούση, που θρηνούσε πάνω από τη σορό του γιου της, ενέπνευσε τον Γιάννη Ρίτσο, να γράψει τον «Επιτάφιο» τον οποίο μελοποίησε ο Μίκης Θεοδωράκης.

                                                                                                                                                       Νίκος Γιώτης

Καταχωρήθηκε επίσης σε Επέτειοι - Εκδηλώσεις Μνήμης, Προαναγγελίες | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Ο Ασβεστοχωρίτης, Τάσος Τούσης, πρώτος νεκρός του Μάη του ‘36

Χριστουγεννιάτικα έθιμα του Ασβεστοχωρίου

Έθιμα

Τα εορταστικά δρώμενα των Χριστουγέννων στο Ασβεστοχώρι άρχιζαν ουσιαστικά από τις 22 Δεκεμβρίου γιορτή της Αγίας Αναστασίας, οπότε οι γυναίκες καθάριζαν τα σπίτια και γι αυτό τη μέρα εκείνη την αποκαλούσαν “ξεσκονίστρα”. Την παραμονή πολλοί Ασβεστοχωρίτες πήγαιναν στο μοναστήρι της Αγίας Αναστασίας Βασιλικών να προσκυνήσουν τη χάρη της. Μέχρι την εποχή του μεσοπολέμου πήγαιναν με τα υποζύγιά τους (άλογα, γαϊδούρια, μουλάρια) ή ακόμη και με τα πόδια. Όπως έλεγαν παλιοί Ασβεστοχωρίτες, ξεκινούσαν νωρίς το πρωί, ώστε να φτάσουν αργά το μεσημέρι και αφού ξεκουράζονταν παρακολουθούσαν τον εσπερινό και κοιμόντουσαν στη μονή. Ανήμερα της γιορτής αφού παρακολουθούσαν τη θεία λειτουργία, επέστρεφαν στο Ασβεστοχώρι. Κατά τις τελευταίες δεκαετίες συνεχίζουν να πηγαίνουν στη μονή αλλά με τουριστικά λεωφορεία ή ΙΧ αυτοκίνητα.

Κατά την ημέρα εκείνη οι άντρες έσφαζαν το γουρούνι που αγόραζαν μικρό (περίπου 15 – 20 κιλά) το καλοκαίρι και το εξέτρεφαν αυτούς τους μήνες με αποφάγια, βελανίδια και πασπάλι, με αποτέλεσμα να φτάνει την περίοδο των Χριστουγέννων περίπου τα 120 – 150 κιλά. Κατά τον τελευταίο μήνα το τάιζαν συνήθως με καλαμποκάλευρο, προκειμένου να κάνει περισσότερο λίπος που το αξιοποιούσαν, μετά το σφάξιμο, δεόντως. Στο σφάξιμο βοηθούσαν συνήθως κι άλλοι άνδρες, συγγενείς, φίλοι ή γείτονες επειδή ήταν δύσκολη… δουλειά και χρειαζόταν δύναμη για την ακινητοποίηση του ζώου αλλά και… χέρια στη συνέχεια για το καθάρισμά του. Παλιότερα κυκλοφορούσε σαν “ανέκδοτο” η περίπτωση ενός γουρουνιού που δεν κατάφερε ο ιδιοκτήτης του να το ακινητοποιήσει πλήρως την ώρα που προσπάθησε να το σφάξει, του ξέφυγε και έτρεχε μουγκρίζοντας να σωθεί στα στενά του χωριού, με το μαχαίρι καρφωμένο στο λαιμό του… Γιαυτό χρειάζονταν κυρίως πολλά χέρια.

Το σφάξιμο του γουρουνιού ήταν σαν μια γιορτή για όσους συμμετείχαν σ” αυτό, αφού πλαισιώνονταν από οινοποσία, ενώ οι νοικοκυρές κερνούσαν ό,τι φαγώσιμο συνοδευτικό μεζέ διέθεταν, όπως τουρσί, ελιές και τυρί αν υπήρχε. Οι πιο καλοί όμως μεζέδες προέρχονταν από το σφαγμένο ζώο, από το οποίο έκαναν τηγανιές. Πιο νόστιμα από οτιδήποτε άλλο όμως, ήταν τα «τσιγαρίδια». Επρόκειτο για κομματάκια ψαχνού κρέατος, που βρίσκονταν μέσα στο λίπος του γουρουνιού, το οποίο αφού έλιωναν ζεσταίνοντάς το σε υψηλή θερμοκρασία, το στράγγιζαν και έμεναν τα «τσιγαρίδια» τα οποία τηγάνιζαν. Στη συνέχεια το λίπος το άφηναν να ξαναπαγώσει και το διατηρούσν σε τενεκέδες ή κιούπια και το χρησιμοποιούσαν σαν βούτυρο στη μαγειρική, για πίτες ή για την παρασκευή γλυκισμάτων τα οποία μοσχοβολούσαν.

 

 Έθιμα της παραμονής

Το βράδυ της παραμονής των Χριστουγέννων, σε όλα τα σπίτια έτρωγαν νηστήσιμα με κυρίως πιάτο τη φασολάδα και ο γηραιότερος άνδρας της οικογένειας πριν από το φαγητό θύμιαζε το τραπέζι και όλο το σπίτι. Το έθιμο αυτό τηρείται ακόμη στο Ασβεστοχώρι.

Αφού έτρωγαν, ένας από τους γονείς ή τις γιαγιάδες ή παππούδες αποσπούσε για λίγο την προσοχή των παιδιών και κάποιος άλλος έριχνε λίγο νερό στο τζάκι και στη συνέχεια έλεγε πως «κατούρησε ο καλλικάντζαρος», εξάπτοντας τη φαντασία των παιδιών και δίνοντας την ευκαιρία στους πιο ηλικιωμένους να πούνε κάποια σχετικά παραμύθια…

Από τη δεκαετία του ’50, στη 1 περίπου τα ξημερώματα των Χριστουγέννων, άνδρες και γυναίκες της χορωδίας του χωριού συγκεντρώνονται και “περιφέρονται” στους δρόμους του χωριού και ψάλλουν στις γειτονιές το “Χιόνια στο Καμπαναριό”. Η χορωδία αφού γυρίσει όλες τις γειτονιές καταλήγει στις 5 το πρωί στην εκκλησία του Αγίου Γεωργίου, όπου αφού το ψάλλει για τελευταία φορά τα μέλη της πάνε και προσκυνούν τη “Γέννηση του Χριστού”. Την ώρα εκείνη αρχίζει και η θεία λειτουργία των Χριστουγέννων.

Είναι χαρακτηριστικό πως πολλοί κάτοικοι παρά την προχωρημένη ώρα ξαγρυπνούν και κερνούν στα μέλη της χορωδίας, διάφορα οινοπνευματώδη ή ζεστά ροφήματα για να ζεσταθούν, μιας και η θερμοκρασία συνήθως είναι κοντά ή κάτω από το “μηδέν” και διάφορα εδέσματα.

 

Το χριστουγεννιάτικο τραπέζι

Το χοιρινό με πρασοσέλινο ήταν το κυρίως φαγητό των Χριστουγέννων στα περισσότερα σπίτια. Σε άλλα, των οποίων οι νοικοκύρηδες εξέτρεφαν κότες και γι αυτούς ίσως το χοιρινό ήταν «πολυτέλεια» έκαναν κοτόσουπα και κοτόπουλο ψητό. Κοτόσουπα μαγείρευαν και έτρωγαν συνήθως μετά τη θεία λειτουργία των Χριστουγέννων και όσοι νήστευαν, ώστε να μην τους πέσει το κυρίως φαγητό “βαρύ” μετά από τόσες μέρες νηστείας, όπως έλεγαν.

Απαραίτητοι στο χριστουγεννιάτικο τραπέζι ήταν και οι λαχανοσαρμάδες που συμβόλιζαν το “σπαργάνωμα” του Χριστού από την Παναγία.

 

Νίκος Γιώτης      

 

 

Καταχωρήθηκε επίσης σε Άρθρα, Έθιμα | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Χριστουγεννιάτικα έθιμα του Ασβεστοχωρίου

Να ληφθούν μέτρα κατά της λαθροϋλοτομίας στο Δάσος Κουρί

“Θύμα” της οικονομικής κρίσης έχει πέσει και το Δάσος Κουρί, όπου τα τελευταία χρόνια έχουν αυξηθεί κατακόρυφα τα φαινόμενα της παράνομης υλοτομίας, με αποτέλεσμα ορισμένες περιοχές του να θυμίζουν “κρανίου τόπο”.

"Κρανίου τόπο" θυμίζει σε ορισμένες περιοχές του το Δάσος Κουρί, εξαιτίας της λαθροϋλοτομίας.

Μετά την άνοδο της τιμής του πετρελαίου, το πρόβλημα της λαθροϋλοτομίας στο, ουσιαστικά αφύλαχτο, δάσος του Ασβεστοχωρίου έχει γίνει έντονο, αφού επιτελείται μία περιβαλλοντική καταστροφή. Κάποιοι ασυνείδητοι κόβουν τα δένδρα, τα οποία γίνονται καυσόξυλα στις σόμπες ή τα τζάκια τους, ενώ οι υπάλληλοι του Δασαρχείου Θεσσαλονίκης φαίνεται να αδυνατούν να αντιμετωπίσουν το δυσάρεστο αυτό φαινόμενο.

«Μέρες της γερμανικής κατοχής θυμίζει η λαθροϋλοτομία στο Κουρί», δήλωσε ηλικιωμένος συμπολίτης μας, που εξέφρασε την ελπίδα το φετινό χειμώνα να σταματήσει η καταστροφή του δάσους μας πριν να είναι αργά…

                 Ν. Γιώτης

 

 

 

Καταχωρήθηκε επίσης σε Περιβάλλον, Ρεπορτάζ | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Να ληφθούν μέτρα κατά της λαθροϋλοτομίας στο Δάσος Κουρί

Φθινοπώριασε, καιρός για… κοπρίφκες

“Πάμε για κοπρίφκες”; Μια φράση που τις τελευταίες δεκαετίες έπαψε να ακούγεται στο Ασβεστοχώρι από παιδικά χείλη, όπως παλιά. Στη θέα των δένδρων και των καρπών τους έρχονται στη μνήμη των μεσηλίκων αλλά και των ηλικιωμένων σήμερα, τα φθινοπωρινά παιχνίδια τους στο σχολείο και τις γειτονιές. Είναι αλήθεια πως δεν τους ενδιέφερε τόσο η γεύση των γλυκών σκουρο-μωβ μικροσκοπικών καρπών τους (διαμέτρου ενός εκατοστού) ή οι θρεπτικές ουσίες που -όπως διαβάσαμε- περιέχει ο μικροσκοπικός καρπός της κοπριφκιάς (η επιστημονική της ονομασία είναι “μελικοκιά”), αλλά τα παιχνίδια που επινοούσαν μ’ αυτούς τα παιδιά.

Φαρκάτσια

Αφού έτρωγαν την κίτρινη ψίχα του καρπού τους, στη συνέχεια με φυσοκάλαμα -τα οποία ονόμαζαν “φαρκάτσια”- σημάδευαν άλλα παιδιά της παρέας τους προκειμένου να τα χτυπήσουν με το κουκούτσι -το οποίο καταλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος του καρπού- σε έναν ιδιότυπο… κοπριφκοπόλεμο!

Όσον αφορά τα… υλικά – “πυρομαχικά” του κοπριφκοπόλεμου υπήρχαν άφθονα στο Ασβεστοχώρι αφού μάλλον το κλίμα του -όπως και της Θεσσαλονίκης- ευνοούν την ανάπτυξη των συγκεκριμένων δένδρων. Με έκπληξη βέβαια τα είδαμε -σε κάποια ταξίδια μας- στα προάστια του Μιλάνου καθώς και σε κεντρικά σημεία της πρωτεύουσας της Μαγιόρκας, την Πάλμα, κι αυτό κατά την προσωπική μου άποψη δείχνει πως ευδοκιμεί σε μεσογειακά – εύκρατα κλίματα…

Κοπριφκιά

Για όσους δεν γνωρίζουν για το συγκεκριμένο δένδρο, είναι φυλλοβόλο με χρυσοπράσινα φύλλα, τα οποία έχουν σχήμα λόγχης και από κάτω χνούδι. Είναι ανθεκτικό σε δύσκολες καιρικές συνθήκες.

Για το μάζεμα των κοπριφκών τα παιδιά αφιέρωναν αρκετές ώρες, πηγαίνοντας πολλές φορές με τους φίλους τους σε άλλες γειτονιές ή και στην άλλη πλευρά του χωριού και σκαρφάλωναν στα δένδρα προκειμένου να γεμίσουν τα σακουλάκια που είχαν εφοδιαστεί απ’ τα σπίτια τους. Παλαιότερα που δεν υπήρχαν σακούλες απλώς γέμιζαν τις τσέπες τους ή προσπαθούσαν να μετατρέψουν κάποιες μπλούζες τους σε… σάκους!

Η περιοχή με τις περισσότερες κοπριφκιές ήταν το κτήμα του Κύρου που βρίσκεται προς την περιοχή των λατομείων. Εκεί συναντιόνταν παιδιά από διάφορες γειτονιές και πολλές φορές σκαρφαλωμένα στα δένδρα επιδίδονταν στο αγαπημένο τους παιχνίδι με τα φυσοκάλαμα!

Τα παιδιά πάντοτε ήταν προετοιμασμένα και για… κυνηγητό, αφού πολλές φορές οι ιδιοκτήτες των χωραφιών όπου υπήρχαν κοπριφκιές μόλις τα εντόπιζαν τα κυνηγούσαν φοβούμενοι -όπως έλεγαν- να μην πέσουν και χτυπήσουν και βρουν κι εκείνοι τον μπελά τους…

Για να απολαύσουν καλύτερα τη γεύση τους τα παιδιά έτρωγαν 6 – 7 κοπρίφκες μαζί και μερικές φορές κατά λάθος καταπίνανε και κάποια κουκούτσια…

Το Ασβεστοχώρι είναι γεμάτο από κοπριφκιές, με ώριμες αυτήν την εποχή κοπρίφκες. Μόνο που δεν υπάρχουν -πλέον- σ’ αυτά σκαρφαλωμένα παιδιά κι ούτε τα δένδρα αυτά σημαίνουν για εκείνα τίποτε. Δεν γνωρίζουν ότι το μάζεμα των καρπών τους αποτελούσε μία από τις πιο αγαπημένες συνήθειες των γονιών τους. Τότε που δεν υπήρχαν οι τηλεοράσεις ή τα ηλεκτρονικά παιχνίδια τα οποία καθηλώνουν σήμερα τα παιδιά στα σπίτια τους και μάλιστα επί ώρες μπροστά σε μία οθόνη, με ό,τι αυτό συνεπάγεται…

                                                                                                    Νίκος Γιώτης

 

 

 

 

Καταχωρήθηκε επίσης σε Ψυχαγωγία | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Φθινοπώριασε, καιρός για… κοπρίφκες


Powered by WordPress.