Επέτειοι – Εκδηλώσεις Μνήμης

Με μικρή και φέτος προσέλευση κατοίκων του Ασβεστοχωρίου τιμήθηκε στην ιστορική κωμόπολη η μνήμη των 20 πατριωτών – Συνδέσμων του ΕΑΜ, που εκτελέστηκαν στις 20 και 26 Ιουλίου 1944, από τους Γερμανούς και τους ντόπιους συνεργάτες τους (ταγματασφαλίτες).

Στην ετήσια καθιερωμένη εκδήλωση που πραγματοποίησε ο δήμος στον τόπο της εκτέλεσης, μέσα σε κλίμα συγκίνησης, τελέσθηκε επιμνημόσυνη δέηση. Προηγήθηκε μνημόσυνο στον ιερό ναό Αγίου Γεωργίου Ασβεστοχωρίου.

Ακολούθησε ομιλία για το ιστορικό της ημέρας από τον δημοτικό σύμβουλο Χρήστο Μπουτσιβάρη.

Την τελετή, που έκλεισε με κατάθεση στεφάνων, ενός λεπτού σιγή και ανάκρουση του εθνικού ύμνου από την μπάντα του Ασβεστοχωρίου, αλλά για πρώτη φορά δεν έγινε προσκλητήριο νεκρών (;) γεγονός που σχολιάστηκε, όπως ήταν φυσικό, αρνητικά, τίμησαν με την παρουσία τους, μεταξύ άλλων, ο πρόεδρος της Περιφερειακής Ένωσης Δήμων Κεντρικής Μακεδονίας, δήμαρχος Αμπελοκήπων – Μενεμένης Λάζαρος Κυρίζογλου, ο δήμαρχος Νεάπολης – Συκεών Σίμος Δανιηλίδης, ο αντιδήμαρχος Πυλαίας – Χορτιάτη Γιάννης Ντίτσιος, εκπρόσωποι κομμάτων, του στρατού, της ΠΟΑΕΑ Β. Ελλάδος και φορέων της περιοχής.

Ίσως είναι καιρός να δημιουργηθεί ένας Όμιλος Μνήμης Εκτελεσθέντων στο Ασβεστοχώρι από τα στρατεύματα Κατοχής, με τη συμμετοχή ευαισθητοποιημένων πολιτών, που θα έχει ως σκοπό να κάνει προτάσεις προς τον Δήμο για την πραγματοποίηση εκδηλώσεων προς τιμήν των πατριωτών εκείνων που έδωσαν τη ζωή τους για την πατρίδα ή να αναλαμβάνει να τις πραγματοποιεί.

Η Ηλεκτρονική Εφημερίδα testasv.local, θα είναι πρωτεργάτης στην ευόδωση μιας πρωτοβουλίας για το σκοπό αυτό, τιμώντας εκείνους που προέταξαν ως επιλογή ζωής να υπηρετούν αρχές και ιδανικά ταυτισμένα με την ειρήνη και τον άνθρωπο, θυσιάζοντας τη ζωή τους για να ζούμε σήμερα εμείς ελεύθεροι

                                                                                               Νίκος Γιώτης

Συμπληρώνονται την προσεχή Τρίτη 72 χρόνια από την 26η Ιουλίου 1944, οπότε οι γερμανικές δυνάμεις Κατοχής και οι Έλληνες συνεργάτες τους (ταγματασφαλίτες), αφού συγκέντρωσαν τους κατοίκους του χωριού αλλά και υπαλλήλους και ασθενείς του Σανατορίου Ασβεστοχωρίου (που μετεξελίχθηκε το 1983 σε Γενικό Περιφερειακό Νοσοκομείο «Γ. Παπανικολάου»), επέλεξαν μετά από προδοσία και σκότωσαν 17 πατριώτες (ο ένας υπέκυψε από τον ανελέητο ξυλοδαρμό του).

Η εκτέλεση έγινε, όπως είπαν, ως αντίποινα για την επίθεση των ανταρτών τη νύχτα της 12ης προς 13η Ιουλίου του ’44 στο Σανατόριο προκειμένου να πάρουν φάρμακα και τρόφιμα.

Το σημείο της εκτέλεσης επιλέχτηκε συμβολικά, επειδή εκεί οι αντάρτες, μετά από ανταλλαγή πυρών, σκότωσαν, εκείνο το βράδυ, δύο Γερμανούς στρατιώτες και τραυμάτισαν άλλους δύο.

Είχε προηγηθεί έξη μέρες νωρίτερα, στις 20 Ιουλίου, γιορτή του Προφήτη Ηλία, στην ευρύτερη περιοχή του Δάσους Κουρί, η σύλληψη, επίσης μετά από προδοσία, τεσσάρων συνδέσμων του ΕΑΜ και η εκτέλεση των τριών από αυτούς (ο τέταρτος λόγω του νεαρού της ηλικίας του στάλθηκε ως την αποχώρηση των κατοχικών δυνάμεων σε στρατόπεδα καταναγκαστικής εργασίας).

Στιγμιότυπο από παλαιότερη εκδήλωση

Την προσεχή Κυριακή 24 Ιουλίου (και δυστυχώς όχι στις 26, ημέρα της θλιβερής επετείου), ο δήμος Πυλαίας – Χορτιάτη, στον οποίο ανήκει διοικητικά το Ασβεστοχώρι, θα πραγματοποιήσει στις 10 το πρωί στον ιερό ναό Αγίου Γεωργίου Ασβεστοχωρίου, μνημόσυνο υπέρ των εκτελεσθέντων. Στις 10.45 θα αναχωρήσει από το πάρκο της κωμόπολης (χώρο συγκέντρωσης των εκτελεσθέντων) πομπή προς το χώρο της εκτέλεσης στα όρια της Εξοχής (λίγο πιο κάτω από το νοσοκομείο «Παπανικολάου»), όπου θα γίνει επιμνημόσυνη δέηση, ομιλίες και κατάθεση στεφανιών.

Στιγμιότυπο από την περσινή εκδήλωση τιμής προς τον Τάσο Τούση στο μνημείο του στο Ασβεστοχώρι. Την είχε διοργανώσει η Επιτροπή Υπαίθρου του ΚΚΕ, στις 10 Μαΐου 2015. Ελπίζουμε κάποιοι φορείς να τον τιμήσουν και φέτος

Την 9^η Μαΐου, κάθε χρόνο, το Ασβεστοχώρι τιμάει ή μάλλον θα έπρεπε να τιμάει -γιατί τα τελευταία χρόνια δεν βλέπουμε να συμβαίνει κάτι τέτοιο- ένα παιδί του, το οποίο το 1936 έπεσε νεκρό κατά τη διάρκεια εργατικής διαδήλωσης. Μόνο που δεν ήταν απλά ένας από τους πολλούς νεκρούς που έδωσαν τη ζωή τους για τα δικαιώματα των εργατών, αλλά έμεινε γνωστός, ως ο πρώτος νεκρός του Μάη του ‘36. Τον μήνα εκείνο, λίγους μήνες πριν τη δικτατορία του Ιωάννη Μεταξά, με διορισμένο όμως πρωθυπουργό τον μετέπειτα δικτάτορα, από τον βασιλιά Γεώργιο, άρχισε η μεγάλη απεργία των καπνεργατών. Στις 9 Μαΐου οι αστυνομικές αρχές της Θεσσαλονίκης απαγόρευσαν στην πορεία των εργατών να πλησιάσει στο κτίριο διοίκησης της πόλης, με αποτέλεσμα να ξεκινήσουν σοβαρά επεισόδια. Ο 25χρονος Ασβεστοχωρίτης αυτοκινητιστής, Τάσος Τούσης, έπεσε νεκρός, από πυρά αστυνομικών. Ήταν το πρώτο θύμα στα γεγονότα του Μάη του ‘36. Οι απεργοί αμέσως ξήλωσαν μία πόρτα και τοποθέτησαν πάνω της τη σορό του νεκρού.

Η Κατίνα Τούση μοιρολογεί τον γιο της

Όπως είναι γνωστό η φωτογραφία με το μοιρολόι της μάνας του νεκρού διαδηλωτή, Κατίνας Τούση, που θρηνούσε πάνω από τη σορό του γιου της, ενέπνευσε τον Γιάννη Ρίτσο, να γράψει τον «Επιτάφιο» τον οποίο μελοποίησε ο Μίκης Θεοδωράκης.

                                                                                                                                   Νίκος Γιώτης